Door Bert Meijs

De truc van Jozef de Bont

Een van de opvallendste elementen, en nu nog steeds aanwezig in het park, is de vijver met de Waterloo soldaten. De soldaten zijn gegoten in beton door aannemersbedrijf Nico de Bont uit Nieuwkuijk. Bij het gieten was door de firma als merkteken NDB (Nico de Bont) achter op de beelden aangebracht. De opzichter die namens Taminiau de werkzaamheden op het park in wording in gaten moest houden, zag het merkteken op de beelden staan. Hij was daar niet gelukkig mee en de beelden dreigden afgekeurd te worden. Jozef de Bont, zoon en medewerker van Nico de Bont, was er als de kippen bij en vroeg aan de opzichter 'heb je nooit gehoord van Napoleon de Bonaparte (NDB)'? De opzichter was ineens overtuigd en de beelden werden goedgekeurd.

Bouw en woningtoezicht

Op 21 februari 1990 wordt er door een ambtenaar van bouw- en woningtoezicht geconstateerd dat op Ooit bouwwerkzaamheden worden verricht aan de bestaande boerderij en ijssalon. Voor die werkzaamheden zijn wel vergunningen aangevraagd, maar nog niet verleend. De werkzaamheden zijn zowel mondeling als schriftelijk stop gelegd. Volgens een interne notitie van de gemeente was begin februari met Taminiau de stand van zaken met betrekking tot de vergunningen besproken. Door slechte communicatie binnen het Land van Ooit waren er vertragingen opgelopen en men probeerde op die manier de datum van de vergunningverlening te achterhalen. Waarschijnlijk een dekmantel voor de bouwwerkzaamheden denkt de gemeente. Ooit wist zogenaamd niet dat sloopwerkzaamheden gerelateerd zijn aan de te verlenen vergunning, evenals het leggen van de funderingen voor de ijssalon. Bij de gemeente vindt men het eveneens vreemd dat het bedrijf Nico de Bont hierover geen duidelijkheid heeft geschapen voor Taminiau. Volgens de Bont heeft men gewoon opdracht gekregen om met het werk te beginnen.

Op 2 mei 1990 schrijft de gemeente Vlijmen naar Monumentenzorg dat men de brief van Monumentenzorg heeft ontvangen die gericht was aan Ooit. Hierin staat dat men heeft geconstateerd dat aan het kasteel schilderwerken zijn verricht zonder dat hiervoor vergunning was verleend op grond van de Monumentenwet. De directie van Ooit heeft in december 1989 geprobeerd met Monumentenzorg daarover afspraken te maken, echter tot mei 1990 zonder resultaat. De gemeente wil nu zo spoedig mogelijke afhandeling van deze kwestie omdat Monumentenzorg het gebouw in de oude staat wil laten terugbrengen. Zonder duidelijkheid kan de gemeente de haar toebedachte taak niet uitoefenen schrijft de gemeente Vlijmen. Uiteindelijk wordt alleen van de vooruitspringende ornamentiek, vensters en ramen de roze kleur vervangen door een afwijkende lichtere kleur.

Het Comité Nieuwkuijk maakt eveneens bezwaren tegen de bouwplannen met betrekking tot de verbouwing van de boerderij, de uitbreiding van de ijssalon, de bouw van het Baldakijntheater en de bouw van het Ooit-theater. Maar alle bezwaren worden door de gemeente afgewezen.

De opening van het park

Volgens een krantenbericht kreeg het land van Ooit een eerste en voorlopig ook laatste staatsbezoek: prins Bernhard heeft dit nieuwe kasteel-theaterpark op 29 april 1989 geopend en 'onafhankelijk' verklaard. Marc Taminiau is in zijn schepping blijven geloven. Het Land van Ooit, een naam die bedacht is door Herman van Veen, is er gekomen. Dat recreatieparken zoals de Efteling, het Autotron en de Beekse Bergen zowat binnen gehoorsafstand liggen, is voor hem geen probleem: "Het Land van Ooit is aanvullend, ondersteunend en geen verdringend recreatiepark", zegt hij.

Prins Bernard bij de opening.

Risico

Het Land van Ooit is voor beleggers een risico-investering. Niettemin zijn de benodigde vijftien miljoen bij elkaar gebracht door Brabantse investeerders. Daarbij is er anderhalf miljoen eigen vermogen. In vrijwel evenredige parten wordt het project financieel gesteund door de Brabantse Participatiemaatschappij in Eindhoven, de Vermogens Adviesgroep in Breda, Marc Taminiau Recreatie BV (en daarachter de NMB), de Amrobank en een investeerder die anoniem wenst te blijven. De Amrobank heeft veiligheidshalve de financiering van het onroerend goed voor haar rekening genomen om zo altijd een onderpand in bezit te hebben. Het Land van Ooit draait met 340.000 bezoekers per seizoen quitte, is berekend. Marc Taminiau heeft z'n vijfjarenplan gebaseerd op 500.000 bezoekers per jaar, maar, zegt hij: "Na zes weken weet ik of het park een succes is." Als de prognose van een half miljoen bezoekers uitkomt, draait het Land van Ooit in 1989, aldus de heer Villevoye van de Vermogens Adviesgroep, met een winst van minimaal 2,5 miljoen gulden. Gevraagd naar het uiteindelijke rendement op het geïnvesteerde geld zegt hij: "Vijftig tot honderd procent."

Volgens Taminiau is de grote attractie van het park het theater met de steeds wisselende voorstellingen. Hij rekent erop dat bezoekers gemiddeld vijf uur nodig zullen hebben om het park te bezoeken. Vraag aan M.K. Vredegoor, commissaris van de BV Land van Ooit: Is het niet wat riskant om de aantrekkingskracht van een park te laten afhangen van het wisselen van theatervoorstellingen? Vredegoor: "Het park blijft het park, maar die shows veranderen. Het is net als met een bioscoop. Het gebouw blijft hetzelfde, maar er komen steeds nieuwe films. Bovendien is het in dit soort parken zo: niet de ouders, maar de kinderen bepalen of ze er naartoe gaan en of ze nog een keer terugkomen." En als het misgaat? Villevoye: "Dan moeten we elkaar aankijken, niet anderen."

"Een risico-belegging kun je het wel noemen", zegt drs. J.G.M. Villevoye van de Vermogens Adviesgroep. "Het enige zekere wat wij hebben is de persoon van Taminiau. We weten wat hij kan en we weten dat hij een reputatie heeft op het terrein van recreatieparken. Taminiau was eerder directeur van de Tilburgse VVV, directeur van het Autotron en directeur bij de Efteling.” De inkomsten van het Land van Ooit moeten volgens de ramingen voor 55 procent uit de kaartverkoop komen, voor 20 procent uit souvenirs en aanverwante artikelen, voor 20 procent uit de horeca en voor 5 procent uit partijen en feesten in het middeleeuwse kasteelrestaurant. Taminiau: "Met feesten loopt het nu al de spuigaten uit."

De soldaten in de vijver.

De attracties in het park

Wat zijn de attracties in dit 25 hectare grote park? Allereerst is er het kasteel bij de ingang. Een kasteel met een muur en torens, creatief opgebouwd uit gigantische rioolpijpen en voorzien van wel zeer Brabants stucwerk: gedroogde en inmiddels reukloze mest die het geheel een zeer middeleeuws aanzien geeft. Achter het kasteel staat een, overdekt, theatermanege waar boze en goede ridders elkaar bevechten. Spoken en heksen vliegen er door de lucht en in aardwormen veranderde booswichten kruipen omhuld door wolken rook uit de grond.

Er zijn reuzen, op sprookjes geënte speeltuinattracties, een poppentheater, een baroktheater, een paarden- en evenementenweide, een beeldenpark, een Waterloovijver en horecavoorzieningen. Centraal in het Land van Ooit ligt een heel echt eeuwenoud kasteel.

Het park door de jaren heen

Het park heeft een oppervlakte van 34 hectare en bevat tientallen kleine buitenattracties, waaronder de reuzen Dan, Toen en Ooit, een uit de grond stekend schip, een vijver met beelden van soldaten van Napoleon en een vijver waarop met waterfietsen in de vorm van zwanen gevaren kan worden. Het kasteel d'Oultremont is roze geschilderd en dit kasteel is het huis van de Graaf en Gravin van Ooit, die in zwanen zijn veranderd. Het belangrijkste onderdeel is theater, vooral te zien in verschillende shows. Je leert als bezoeker de 'Ooitgroet', en de kinderen zijn 'de baas' in het park. Diverse paarden- en riddershows kan je er bezoeken en in het park Ridder Graniet en Sap de Aardwortel tegenkomen. Het park heeft in zijn beste jaren een eigen merchandise lijn en een televisieserie over het figuur Kloontje het Reuzenkind.

Elk jaar werd door het Land van Ooit een BN’er in de Ooitse adelstand verheven. In augustus 2007 werd Marco Borsato de laatste Baron van Ooit, een publiciteitstruc van Taminiau om met relatief weinig kosten in de publiciteit te komen. Eerdere baronnen en baronessen waren achtereenvolgens Herman van Veen, Annemieke Hoogendijk, Joost Prinsen,:Peter Jan Rens, Urbanus, Jan Pronk, Olga Havlová, de echtgenote van Václav Havel, Valeri Poljakov, Dick Bruna, Monique van de Ven, Louis van Gaal, Wim Kok, Paul Geerts, Anky van Grunsven, Ali B, en Marco Borsato.

De beginjaren van het Land van Ooit zijn succesvol, ondanks de aanhoudende klachten van omwonenden, vooral over geluidsoverlast. Maar rond het eerste lustrum van Ooit is de formule langzaam uitgewerkt. Marc Taminiau koopt, om het tij te keren, de rechten van de in Nederland immens populaire televisieserie Sesamstraat en introduceert Ernie en Bert in zijn Land. In de Verenigde Staten zijn parken met Sesamstraat als thema een goudmijn, dus dat lijkt een goede keuze. Maar in Drunen werkt het op de een of andere manier niet. Veel verder dan een openluchtvoorstelling met de twee kinderidolen komt het niet.